Oliemolens.nl - Windlust - Nederweert

De Windlust

Oliemolens.nl - Windlust - Nederweert

De Windlust

De windmolen werd in 1872 gesticht door Jacobus Bruekers te Nederweert, waarna de molen achtereenvolgens in handen kwam van Martinus Bruekers vanaf ongeveer 1880. Dat deze molen er nog, of beter gezegd, weer staat, is eigenlijk een wonder. Op 5 oktober 1944 werd de molen vrijwel verwoest, nadat deze door een Duitse stoottroep in brand was gestoken. De restanten van het binnenwerk werden in 1947 verwijderd. Wat overbleef was een uitgebrande en beschadigde romp.

Niets leek er nog met dit ontluisterde molenrestant te gebeuren, tot het eigendom werd van de Nederweertse notaris J.M. Stassen. Deze liet tussen 1979 en 1993 de molen voor eigen rekening restaureren en zette zo een bijna verloren monument weer op de kaart. Dat betekende zeer veel. Niet alleen de stenen romp moest grondig worden hersteld, met uitzondering van de bovenas is feitelijk alles nieuw.

Oliemolens.nl - Windlust - Nederweert
Oliemolens.nl - Windlust - Nederweert

Van zwart naar wit

In het najaar van 2009 is men in deze molen begonnen met de reconstructie van het olieslagwerk op de begane grond, gebaseerd op wat bij opgravingen in de molen was aangetroffen. Dit in nauwe samenwerking tussen molenmakerij Adriaens en enkele technische scholen in de regio. In de zomer van 2011 was dit werk maalvaardig.

In 2010 werd de molenromp gedeeltelijk gewit. Ooit was deze geheel zwart geteerd. In het voorjaar van 2022 werden beide roeden gestreken om te worden nagekeken en kreeg de molen een nieuwe staartbalk.

Ingekleurde vlaggen door kinderen

Toen de zeilen op de wieken ruim 30 oud waren zaten er een paar gaten in. Schoolkinderen uit de omgeving hebben vlaggen ingekleurd die op de zeilen zijn bevestigd met het kleurrijke en unieke resultaat zoals je kunt zien op de bovenste foto op deze pagina.

Molen De Windlust is de enige windmolen in Limburg die olie slaat en daarmee uniek in zijn soort. De kollergang en slagbank waarmee dit gebeurd zijn vaker in bedrijf. Molenaars leiden bezoekers rond en laat iedereen ervaren hoe vroeger de olieslager met zijn indrukwekkende machine aan het werk was.

Oliemolens.nl - Windlust - Nederweert

Informatie

Adres
Roeven 14
6031RN Nederweert

Website
Molendatabase

Molendatabase
Bekijk HIER de details van deze molen.

Oliemolens.nl - Logo - Commissie Olieslaan

Bijschrijving Immaterieel Erfgoed Nederland

Bijschrijving Immaterieel Erfgoed Nederland

Het oude ambacht Olieslaan wordt op 19 april 2024 bijgeschreven in de inventaris van het Immaterieel Erfgoed Nederland. Deze bijschrijving zal ervoor zorgen dat het ambacht niet verloren gaat in de toekomst. Bekijk de beschrijving van dit ambacht en de betrokken oliemolens op www.oliemolens.nl.

Het initiatief voor deze bijschrijving is genomen door Olie- en Korenmolen Woldzigt; het borgingsplan is geschreven door betrokkenen van Olie- en Korenmolen Woldzigt, de Eerbeekse Oliemolen en Noordmolen Twickel. Betrokkenen van alle nog werkende oliemolens in Nederland en een aantal door de schrijvers benaderde bestuurders hebben dit initiatief ondersteund.

Om 16.30 uur bekrachtigen de initiatiefnemers de inschrijving middels het ondertekenen van het document door Hans Meijer, penningmeester en Marjan Schetsberg, bestuurslid van Olie– en Korenmolen Woldzigt, Herman Heskamp, molenaar Eerbeekse oliemolen en Jan Gröneveld, secretaris Stichting Beheer Noordmolen Twickel.

RTV Oost toog ter ere van dit heugelijke feit naar Noordmolen Twickel om mede opsteller van het borgingsplan Jan Gröneveld bij de trots van de vrijwilligers van Noordmolen Twickel te interviewen. Bekijk de reportage hier onder.

Lees het artikel van RTV Oost HIER.

Oliemolens.nl - Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots) - Lievelde - Logo

Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots)

Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots)

Rosmolen Erve Kots

Unieke verschijning

De Rosmolen Erve Kots is een unieke verschijning in het openluchtmuseum Erve Kots in Lievelde. In eerste instantie werd deze molen gebruikt als korenmolen en bevond zich op de boerderij van S.J.J. Geesink te Lievelde. Echter, later verscheen er een volledig intacte oliemolen in de schuur van G.J.J. Geesink te Lievelde.

Het drijfwerk van deze oliemolen werd verworven door de voormalige eigenaar, G.J. Weenink van Erve Kots, toen de schuur omgebouwd zou worden tot veestal. In 1963 werd het drijfwerk met veel zorg naar zijn nieuwe bestemming vervoerd. Het gebouw voor de oliemolen zelf, prachtig uitgevoerd in vakwerk met bakstenen, was pas in 1968 voltooid en het drijfwerk kwam gereed in 1972.

Rosmolen Erve Kots (01)

Voor het paard is er een stal in de molen

Deze molen beschikt over een doodbed met kanttsenen en een slagblok met één laad. Daarnaast zijn er ook een slaghei en een loshei aanwezig. Echter heeft deze molen geen stamper. Verder is er een vuister voor het verwarmen van het meel en een kaak voor het stropen van de koeken. Voor het paard is er een stal in de molen.

Oliemolens.nl - Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots) - Kantstenen

Oliemolens.nl Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots) - Heien

Onderdeel van het museum

Tegenwoordig is De Rosmolen Erve Kots te bewonderen als onderdeel van het museum. Op diverse Ambachtsdagen gedurende het jaar is de Rosoliemolen in werking.

Meer informatie is te vinden via:

Oliemolens.nl - Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots) - Slagbank

Informatie

Adres
Eimersweg 4
7137HG Lievelde

Website
Achterhoeks Openluchtmuseum (Erve Kots)

Molendatabase
Bekijk HIER de details van deze molen.

Oliemolens.nl - Vacature molenaar

Persbericht – Olieslaan

Op 5 december 2017 was het feest voor de Nederlandse molenaars. Het oude ambacht van molenaar is erkend door UNESCO als cultureel immaterieel erfgoed Een erkenning voor een oud ambacht met een mooie toekomst.

“Immaterieel erfgoed is ‘levend erfgoed’. Het omvat sociale gewoonten, voorstellingen, rituelen, tradities, uitdrukkingen, bijzondere kennis of vaardigheden die gemeenschappen en groepen (en soms zelfs individuen) erkennen als een vorm van cultureel erfgoed. Een bijzonder kenmerk is dat het wordt overgedragen van generatie op generatie en belangrijk is voor een gemeenschappelijke identiteit.

UNESCO Nederlan

Molens werden/worden gebruikt voor het verwerken en produceren van o.a. graan, papier en plantaardige oliën. Het zijn de ambachtslieden, in watermolens tevens molenaar, die ervoor zorgen dat deze producten op de juiste wijze kunnen worden gefabriceerd.
In de oliemolens waar olie wordt gewonnen uit zaden en noten wordt het ambacht olieslaan beoefend.

Dit oude ambacht wordt op 19 april 2024 bijgeschreven in de inventaris van het Immaterieel Erfgoed Nederland. Deze bijschrijving zal ervoor zorgen dat het ambacht niet verloren gaat in de toekomst.

Het initiatief voor deze bijschrijving is genomen door Olie- en Korenmolen Woldzigt; het borgingsplan is geschreven door betrokkenen van Olie- en Korenmolen Woldzigt, de Eerbeekse Oliemolen en Noordmolen Twickel. Betrokkenen van alle nog werkende oliemolens in Nederland en een aantal door de schrijvers benaderde bestuurders hebben dit initiatief ondersteund.

Om 16.30 uur bekrachtigen de initiatiefnemers de inschrijving middels het ondertekenen van het document door Hans Meijer, penningmeester en Marjan Schetsberg, bestuurslid van Olie– en Korenmolen Woldzigt, Herman Heskamp, molenaar Eerbeekse oliemolen en Jan Gröneveld, secretaris Stichting Beheer Noordmolen Twickel.

 

De ondertekening vindt plaats bij:
Olie- en Korenmolen Woldzigt
Hoofdstraat 58
9315 PC Roderwolde (Noordenveld)
www.oliemolens.nl

Olieslaan - Immaterieel Erfgoed Nederland

UNESCO

Molenaarsambacht op UNESCO lijst immaterieel erfgoed

Op 5 december 2017 was het feest voor de Nederlandse molenaars. Het oude ambacht van molenaar is door UNESCO erkend als Cultureel Immaterieel Erfgoed. Een erkenning voor een oud ambacht met een mooie toekomst.

“Immaterieel erfgoed is ‘levend erfgoed’. Het omvat sociale gewoonten, voorstellingen, rituelen, tradities, uitdrukkingen, bijzondere kennis of vaardigheden die gemeenschappen en groepen (en soms zelfs individuen) erkennen als een vorm van cultureel erfgoed. Een bijzonder kenmerk is dat het wordt overgedragen van generatie op generatie en belangrijk is voor een gemeenschappelijke identiteit.”

Oliemolens.nl - UNESCO

Immaterieel Erfgoed

Op 6 december 2023 is het ambacht Olieslaan ingeschreven in de inventaris  Immaterieel Erfgoed Nederland. De molenaars en olieslagers dragen zorg voor het overdragen van het erfgoed. Vrijwillige molenaars spelen daarbij die belangrijke rol, waarmee het ambacht olieslaan als immaterieel erfgoed is aangemerkt. Het ambacht olieslaan is dat immateriële erfgoed.

Olieslaan - Immaterieel Erfgoed Nederland

Een stukje Geschiedenis

Zo’n 5000 jaar geleden schakelde de mens over van jacht/verzamelen naar landbouw. Het graan werd (meestal) door hardwerkende vrouwen gemalen, bijvoorbeeld door deze Egyptische vrouw met een maalsteen.

Oliemolens.nl - Egypte - UNESCO

Kalksteen beeldje uit een graf in Egypte van de 5e Dynastie van het Oude Rijk, 2465-2323 v. Chr.

Rond 6.000 voor Christus wreef men de graankorrels fijn tussen twee stenen. Eén steen was uitgehold, hierop plaatste men een andere steen en zo werden de korrels tot poeder verbrijzeld. Hier van afgeleid is de handmolen die is ontstaan in het begin van onze jaartelling. De handmolen (queerne) of roterende molen bestond uit twee stenen, rond van vorm. Hierin werd het graan tussen een vaste (onderste steen) en een draaibare (bovenste) molensteen van ongeveer 30 cm doorsnede fijn gemaakt. Deze stenen worden ook de ligger en de loper genoemd. De Romeinse uitvinding hiervan stamt uit de 1e eeuw voor Chr.

De ontwikkeling van wind- en watermolens riep al in de Romeinse tijd een nieuw beroep in het leven: dat van mulder of molenaar. Molens aangedreven door slaven of dieren. Als een paard of ezel werd ingezet zijn we gaan spreken van rosmolens. In het Romeinse Rijk trad de watermolen in werking en de arbeid werd uiteraard op slag heel wat lichter.

De Romeinen hebben bijgedragen aan de verspreiding over het Romeinse Rijk, dat tot bij de Rijn zijn noordelijke grens, de Limes kende. Het heeft ettelijke jaren geduurd eer de watergraanmolens zich een plaats wisten te veroveren naast de door slaven of dieren bewogen molens. De minder snelle verbreiding van de waterradmolens moet voor een groot deel toegeschreven worden aan het feit, dat handqueernen en rosmolens overal geplaatst konden worden, terwijl men – wat de watermolens betreft – steeds afhankelijk was van de aanwezigheid van stromend water. In Engeland zijn bij de door de Romeinen aangelegde wal van Hadrianus fragmenten van onderslagraden, benevens complete maalstenen ontdekt van een drietal watermolens uit de 3e eeuw, mogelijk uit het laatst van de 2e eeuw.

Water-, wind- en rosmolens

De ontwikkeling van wind- en watermolens riep al in de Romeinse tijd een nieuw beroep in het leven: dat van mulder of molenaar. Molens aangedreven door slaven of dieren. Als een paard of ezel werd ingezet zijn we gaan spreken van rosmolens. In Rome trad de watermolen in werking en de arbeid werd uiteraard op slag heel wat lichter.

Oliemolens.nl - Water - Wind en Rosmolens - UNESCO

De Griekse geograaf Strabo (64 voor Chr. – 20 na Chr.) vermeldt voor het eerst een watermolen voor het malen van graan, die Romeinse soldaten in het paleis van Koning Mithridates van Pontus (Anatolia, nu Turkije) zouden hebben gezien. Romeinse ingenieurs verbeterden het schepbord, het tandrad en het wiel dat de kracht diende over te brengen op de as van de molensteen en daarmee het prestatievermogen.

Oliemolens.nl - Watermolencomplex Barbegal - UNESCO - Schets
Oliemolens.nl - Watermolencomplex Barbegal - UNESCO - tekening

watermolencomplex Barbegal

Het Romeinse Rijk had veel graan nodig voor de voedselvoorziening van legionairs en steden als Rome en Arlas. Bij Arlas in Frankrijk hebben archeologen recent het Romeins ‘industrieel’ watermolencomplex Barbegal gevonden, 16 bovenslagraderen dreven evenzoveel maalstenen aan. De meelfabriek maakte productie op grotere schaal mogelijk met minder menselijke inspanning.

Het was al bekend dat de Romeinen meesters waren in wat  we nu watermanagement noemen.

In februari 2024 is een artikel verschenen met prachtige illustraties over nieuwe ontdekkingen over het complex bij Barbegal dat je HIER kunt lezen.

Aquaducten met een verval van 30 – 40 cm per kilometer,  badhuizen en loden leidingen voor drinkwater. Er wordt wel  beweerd dat de instorting van het Romeinse Rijk is  veroorzaakt door hersenverweking bij de senatoren, die loodvergiftiging opliepen.

Nadat de water aangedreven graanmolen zijn intrede had gedaan werden in de loop der eeuwen meerdere technieken ontwikkeld zowel qua aandrijving als wat betreft te bewerken producten. Zo werden watermolens ontwikkeld die we nu kennen als getijdemolens, schipmolens, bovenslag- en onderslagmolens. Voor allerlei producten werden water aangedreven molens ontwikkeld, zoals de zaagmolen, papiermolen en oliemolen; eenzelfde aandrijfsysteem voor geheel verschillende bewerkingen.

Oliemolens.nl - Logo - Commissie Olieslaan

Commissie Olieslaan en Contact

Commissie Olieslaan

De Commissie Olieslaan heeft het initiatief genomen om het ambacht olieslaan bij te schrijven in de inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland. De Commissie Olieslaan bestaat uit Olie- en korenmolen Woldzigt, de Eerbeekse Oliemolen en Noordmolen Twickel. Dit initiatief is uitgewerkt tot een volledige beschrijving van het ambacht olieslaan en toegevoegd aan de inventaris.

Na de bijschrijving kan niet achterover worden geleund om er vervolgens eeuwig in de inventaris te kunnen blijven staan. Onderdeel van de beschrijving is een borgingsplan met verbeter- en actiepunten om het ambacht voor de toekomst te blijven behouden. De voortgang en uitvoering hiervan wordt gemonitord door Immaterieel Erfgoed Nederland.

De uitvoering en voortgang van de borgingsacties wordt gecoördineerd door de Commissie Olieslaan.

Oliemolens.nl is tot op heden gebaseerd op vrijwillige samenwerking van de betrokkenen, en is niet georganiseerd op basis van een stichting. Indien hier behoefte aan is of als dit noodzakelijk wordt, zal dit alsnog geschieden.

Borgingsacties

  • In overleg met Vereniging De Hollandsche Molen om samen een PR plan op te stellen voor het ambacht.
  • In overleg met Vereniging De Hollandsche Molen om samen een lespakket voor wind- én watermolens te ontwikkelen waarin het ambacht olieslaan voor kinderen geduid wordt.
  • Belangrijke documenten en archiefstukken bundelen en opslaan in één centraal archief en/of deze digitaliseren en toegankelijk maken.
  • Het Gilde van Olieslagers nieuw leven in blazen door het in te schrijven bij de KvK Een website ontwikkelen voor het olieslagersgilde.
  • Samen met de eigenaren van molens onderzoeken of de molens toegankelijk(er) kunnen worden gemaakt voor mensen met een fysieke beperking.
  • Voor anderstaligen (geen Engels en Duits) een audio guide opstellen.
  • Om een gezonde financiële positie te behouden zoeken naar andere bronnen van inkomsten: toegangskaartjes, verkoop souvenirs, versnaperingen aanbieden, trouwlocatie verhuren, vergaderarrangementen et cetera.
Oliemolens.nl - Logo - Commissie Olieslaan

Onze huisstijl

De basis van onze huisstijl ligt vast met het bovenstaande logo. De kleur van de letters van het woord vertegenwoordigt de kleur van lijnzaadolie. Het lettertype is ontwikkeld op basis van middeleeuwse handschriften. De slagbank is in bruin van het hout. Als steunkleur is het blauw van de vlasbloem gebruikt.

Molens en hun website – Laat je molen beter draaien

Vroeger hadden kappers, bakkers en slagers hun kenmerkende uithangbord aan de gevel hangen. Dan kon je vanaf afstand zien wat waar zat. Echter, iemand om de hoek in een andere straat en verder op kon dat niet zien. Dat hoefde ook niet. Iedereen in de buurt wist wel waar de kapper, de bakker en de slager zat.

Voor een deel gaat dat nog steeds op. Maar het is tegenwoordig niet vanzelfsprekend. Mensen kijken eerst op Internet wat waar zit. En heb je een molen, dan weten je dorpsgenoten dat wel en zullen passerende toeristen dat zien, maar de rest van de wereld niet. Voor men er op uit trekt, kijkt men eerst op Internet. Wat is in die omgeving te doen? En sta je er met je molen niet tussen, dan komen ze waarschijnlijk niet bij je terecht maar bij de “concurrent”.

Er zijn molens met een professionele fantastische website. Maar met alle respect, er zijn veel molens met een website waar echt eens naar gekeken moet worden, of die helemaal geen website hebben. Dit zal grotendeels met de huidige generatie molenaars te maken hebben. Ze zijn er niet mee opgegroeid, en ze hebben tijdens hun nog werkende bestaan soms niet zo veel met IT te maken gehad. Maar de wereld is op dat gebied in 20 jaar totaal veranderd. Zonder goede website ben je moeilijk of niet vindbaar, en “besta” je niet. Heden ten dage is het hebben van dit digitale uithangbord een must.

Download HIER hoe je jouw molen beter laat draaien doordat je meer aandacht en bezoekers krijgt.

Facebook

Wil je makkelijk op de hoogte blijven van de activiteiten van de oliemolens in Nederland, de voortgang van de Commissie Olieslaan, en de samenwerking tussen de oliemolens, volg ons dan op Facebook via onderstaande afbeelding.

Contact

Voor contact en informatie over de oliemolens kun je contact nemen met de vermelde molens in de website van de betreffende oliemolen.

Voor contact met de Commissie Olieslaan kun je het onderstaande contactformulier invullen.

Schakel JavaScript in je browser in om dit formulier in te vullen.

Privacy plolicy

 

Privacy policy van oliemolens.nl

Versie 2018-05
Deze pagina is voor het laatst aangepast op 29-05-2018.

Wij zijn er van bewust dat je vertrouwen stelt in ons. Wij zien het dan ook als onze verantwoordelijkheid om uw privacy te beschermen. Op deze pagina laten we je weten welke gegevens we verzamelen als je onze website gebruikt, waarom we deze gegevens verzamelen en hoe we hiermee uw gebruikservaring verbeteren. Zo snapt je precies hoe wij werken.

Deze privacy policy is van toepassing op de diensten van Oliemolens.nl. Je dient je ervan bewust te zijn dat Oliemolens.nl niet verantwoordelijk is voor de privacy policy van andere sites en bronnen. Door gebruik te maken van deze website geef je aan het privacy policy te accepteren. Oliemolens.nl respecteert de privacy van alle gebruikers van haar site en draagt er zorg voor dat de persoonlijke informatie die je ons verschaft vertrouwelijk wordt behandeld.

Ons gebruik van verzamelde gegevens

Gebruik van onze diensten

Wanneer je via onze website middels een online formulier reageert, vragen we je om persoonsgegevens te verstrekken. Deze gegevens worden gebruikt om de gevraagde actie uit te kunnen voeren. De gegevens worden opgeslagen op de beveiligde servers van onze provider. Wij zullen deze gegevens niet combineren met andere persoonlijke gegevens waarover wij beschikken.

Communicatie

Wanneer je e-mail of andere berichten naar ons verzendt, is het mogelijk dat we die berichten bewaren. Soms vragen wij je naar uw persoonlijke gegevens die voor de desbetreffende situatie relevant zijn. Dit maakt het mogelijk je vragen te verwerken en je verzoeken te beantwoorden. De gegevens worden opgeslagen op de beveiligde servers van onze e-mailprovider. Wij zullen deze gegevens niet combineren met andere persoonlijke gegevens waarover wij beschikken.

Cookies

Voor een correcte werking maakt deze website gebruik van “functionele cookies” (tekstbestandjes die op je computer worden geplaatst door je internetbrowser). Deze cookies zijn geheel veilig, bevatten alleen niet-persoonlijke informatie en beïnvloeden de bezoeken aan de website niet.

Eventueel op deze website ingesloten functionaliteiten van externe aanbieders, zoals bijvoorbeeld YouTube video’s, Google Analytics, Google Agenda, Google Maps kaartje, Facebook tijdlijn of een Twitter blok plaatsen daarnaast hun eigen cookies voor de correctie werking van hun diensten.

Cookies uitzetten

De meeste browsers zijn standaard ingesteld om cookies te accepteren, maar je kunt je browser opnieuw instellen om alle cookies te weigeren of om aan te geven wanneer een cookie wordt verzonden. Het is echter mogelijk dat sommige functies en services, op onze en andere websites, niet correct functioneren als cookies zijn uitgeschakeld in je browser. Je kunt deze cookies verwijderen dan wel uitzetten via uw browser.

Doeleinden

We verzamelen of gebruiken geen informatie voor andere doeleinden dan de doeleinden die worden beschreven in dit privacy beleid tenzij we van tevoren uw toestemming hiervoor hebben verkregen.

Derden

De informatie wordt niet met derden gedeeld. In enkele gevallen kan de informatie intern gedeeld worden. Onze werknemers zijn verplicht om de vertrouwelijkheid van uw gegevens te respecteren.

Veranderingen

Deze privacyverklaring is afgestemd op het gebruik van en de mogelijkheden op deze site. Eventuele aanpassingen en/of veranderingen van deze site, kunnen leiden tot wijzigingen in deze privacyverklaring. Het is daarom raadzaam om regelmatig deze privacyverklaring te raadplegen.

Keuzes voor persoonsgegevens

Wij bieden alle bezoekers de mogelijkheid tot het inzien, veranderen, of verwijderen van alle persoonlijke informatie die op moment aan ons is verstrekt.

Aanpassen/uitschrijven dienst nieuwsbrief

Onderaan iedere mailing vind je de mogelijkheid om uw gegevens aan te passen of om je af te melden.

Aanpassen/uitschrijven communicatie

Als je je gegevens aan wilt passen of uzelf uit onze bestanden wilt laten halen, kun je contact met ons op nemen. Zie de contactgegevens onder aan de website.

Vragen en feedback

We controleren regelmatig of we aan dit privacy beleid voldoen. Als je vragen hebt over dit privacy beleid, kunt u contact met ons opnemen:

oliemolens.nl

 

 

 

 

Privacy policy of oliemolens.nl

Version 2018-05
This page was last modified on 29-05-2018.

We are aware that you place your trust in us. We therefore see it as our responsibility to protect your privacy. On this page we let you know what data we collect when you use our website, why we collect this data and how we improve your user experience. This way you understand exactly how we work.

This privacy policy applies to the services of Oliemolens.nl. You should be aware that Oliemolens.nl is not responsible for the privacy policies of other sites and sources. By using this website you indicate that you accept the privacy policy. Oliemolens.nl respects the privacy of all users of its site and ensures that the personal information you provide is treated confidentially.

Our use of collected data
Use of our services

When you respond via an online form via our website, we ask you to provide personal data. This data is used to carry out the requested action. The data is stored on the secure servers of our provider. We will not combine this data with other personal data we have.

Communication

When you send e-mail or other messages to us, we may store those messages. Sometimes we ask you for your personal information that is relevant to the situation in question. This makes it possible to process your questions and answer your requests. The data is stored on the secure servers of our email provider. We will not combine this data with other personal data we have.

Cookies

For correct operation, this website uses “functional cookies” (text files that are placed on your computer by your internet browser). These cookies are completely secure, contain only non-personal information and do not affect visits to the website.

Any functionalities from external providers included on this website, such as YouTube videos, Google Analytics, Google Calendar, Google Maps map, Facebook timeline or a Twitter block, also place their own cookies for the correct operation of their services.

Disable cookies

Most browsers are set to accept cookies by default, but you can reset your browser to refuse all cookies or to indicate when a cookie is being sent. However, some features and services on our and other websites may not function properly if cookies are disabled in your browser. You can delete or disable these cookies via your browser.

Purposes

We do not collect or use information for purposes other than those described in this privacy policy unless we have obtained your permission in advance.

Third parties

The information will not be shared with third parties. In some cases the information can be shared internally. Our employees are obliged to respect the confidentiality of your data.

Changes

This privacy statement is tailored to the use of and the options on this site. Any adjustments and/or changes to this site may lead to changes in this privacy statement. It is therefore advisable to regularly consult this privacy statement.

Choices for personal data

We offer all visitors the opportunity to view, change or delete all personal information that has been provided to us at the time.

Adjust/unsubscribe from the newsletter service

At the bottom of every mailing you will find the option to change your details or unsubscribe.

Adjust/unsubscribe communication

If you want to change your data or remove yourself from our files, you can contact us. See the contact details at the bottom of the website.

Questions and feedback

We regularly check whether we comply with this privacy policy. If you have any questions about this privacy policy, please contact us:

oliemolens.nl

 

 

 

 

Datenschutzrichtlinie von oliemolens.nl

Version 2018-05
Diese Seite wurde zuletzt am 29.05.2018 geändert.

Wir sind uns bewusst, dass Sie uns Ihr Vertrauen schenken. Daher sehen wir es als unsere Verantwortung, Ihre Privatsphäre zu schützen. Auf dieser Seite informieren wir Sie darüber, welche Daten wir bei der Nutzung unserer Website erfassen, warum wir diese Daten erfassen und wie wir Ihr Nutzererlebnis verbessern. So verstehen Sie genau, wie wir arbeiten.

Diese Datenschutzrichtlinie gilt für die Dienste von Oliemolens.nl. Sie sollten sich darüber im Klaren sein, dass Oliemolens.nl nicht für die Datenschutzrichtlinien anderer Websites und Quellen verantwortlich ist. Durch die Nutzung dieser Website erklären Sie, dass Sie die Datenschutzrichtlinie akzeptieren. Oliemolens.nl respektiert die Privatsphäre aller Benutzer seiner Website und stellt sicher, dass die von Ihnen angegebenen persönlichen Daten vertraulich behandelt werden.

Unsere Verwendung der gesammelten Daten
Nutzung unserer Dienste

Wenn Sie über ein Online-Formular auf unserer Website antworten, bitten wir Sie um die Angabe personenbezogener Daten. Diese Daten werden zur Durchführung der angeforderten Aktion verwendet. Die Daten werden auf den sicheren Servern unseres Providers gespeichert. Wir werden diese Daten nicht mit anderen uns vorliegenden personenbezogenen Daten zusammenführen.

Kommunikation

Wenn Sie E-Mails oder andere Nachrichten an uns senden, können wir diese Nachrichten speichern. Manchmal fragen wir Sie nach Ihren persönlichen Daten, die für die jeweilige Situation relevant sind. Dies ermöglicht die Bearbeitung Ihrer Fragen und die Beantwortung Ihrer Wünsche. Die Daten werden auf den sicheren Servern unseres E-Mail-Anbieters gespeichert. Wir werden diese Daten nicht mit anderen uns vorliegenden personenbezogenen Daten zusammenführen.

Kekse

Für den ordnungsgemäßen Betrieb verwendet diese Website „funktionale Cookies“ (Textdateien, die von Ihrem Internetbrowser auf Ihrem Computer abgelegt werden). Diese Cookies sind absolut sicher, enthalten nur nicht personenbezogene Informationen und haben keinen Einfluss auf Besuche auf der Website.

Auch etwaige auf dieser Website enthaltene Funktionalitäten externer Anbieter, wie YouTube-Videos, Google Analytics, Google Kalender, Google Maps-Karte, Facebook-Timeline oder ein Twitter-Block, setzen eigene Cookies für den korrekten Betrieb ihrer Dienste.

Cookies deaktivieren

Die meisten Browser sind standardmäßig so eingestellt, dass sie Cookies akzeptieren. Sie können Ihren Browser jedoch so einstellen, dass er alle Cookies ablehnt oder anzeigt, wann ein Cookie gesendet wird. Allerdings funktionieren einige Funktionen und Dienste auf unserer und anderen Websites möglicherweise nicht ordnungsgemäß, wenn Cookies in Ihrem Browser deaktiviert sind. Sie können diese Cookies über Ihren Browser löschen oder deaktivieren.

Zwecke

Wir sammeln oder verwenden keine Informationen für andere als die in dieser Datenschutzrichtlinie beschriebenen Zwecke, es sei denn, wir haben zuvor Ihre Zustimmung eingeholt.

Dritte

Die Informationen werden nicht an Dritte weitergegeben. In einigen Fällen können die Informationen intern weitergegeben werden. Unsere Mitarbeiter sind verpflichtet, die Vertraulichkeit Ihrer Daten zu respektieren.

Änderungen

Diese Datenschutzerklärung ist auf die Nutzung und die Möglichkeiten dieser Website zugeschnitten. Jegliche Anpassungen und/oder Änderungen an dieser Website können zu Änderungen dieser Datenschutzerklärung führen. Es empfiehlt sich daher, diese Datenschutzerklärung regelmäßig einzusehen.

Auswahlmöglichkeiten für personenbezogene Daten

Wir bieten allen Besuchern die Möglichkeit, alle uns jeweils mitgeteilten persönlichen Daten einzusehen, zu ändern oder zu löschen.

Den Newsletter-Dienst anpassen/abbestellen

Am Ende jedes Mailings finden Sie die Möglichkeit, Ihre Daten zu ändern oder sich abzumelden.

Kommunikation anpassen/abbestellen

Wenn Sie Ihre Daten ändern oder sich aus unseren Dateien entfernen möchten, können Sie uns kontaktieren. Die Kontaktdaten finden Sie unten auf der Website.

Fragen und Feedback

Wir prüfen regelmäßig, ob wir diese Datenschutzerklärung einhalten. Wenn Sie Fragen zu dieser Datenschutzerklärung haben, kontaktieren Sie uns bitte:

oliemolens.nl

Oliemolens.nl - Logo - Commissie Olieslaan

Home

Olieslaan

Oliemolens.nl - De Kilsdonkse Molen - Heeswijk-Dinther

Bijschrijving Immaterieel Erfgoed Nederland

Het oude ambacht Olieslaan wordt op 19 april 2024 bijgeschreven in de inventaris van het Immaterieel Erfgoed Nederland. Deze bijschrijving zal ervoor zorgen dat het ambacht niet verloren gaat in de toekomst. Bekijk de beschrijving van dit ambacht en de betrokken oliemolens op www.oliemolens.nl.

Het initiatief voor deze bijschrijving is genomen door Olie- en Korenmolen Woldzigt; het borgingsplan is geschreven door betrokkenen van Olie- en Korenmolen Woldzigt, de Eerbeekse Oliemolen en Noordmolen Twickel. Betrokkenen van alle nog werkende oliemolens in Nederland en een aantal door de schrijvers benaderde bestuurders hebben dit initiatief ondersteund.

Om 16.30 uur bekrachtigen de initiatiefnemers de inschrijving middels het ondertekenen van het document door Hans Meijer, penningmeester en Marjan Schetsberg, bestuurslid van Olie– en Korenmolen Woldzigt, Herman Heskamp, molenaar Eerbeekse oliemolen en Jan Gröneveld, secretaris Stichting Beheer Noordmolen Twickel.

RTV Oost toog ter ere van dit heugelijke feit naar Noordmolen Twickel om mede opsteller van het borgingsplan Jan Gröneveld bij de trots van de vrijwilligers van Noordmolen Twickel te interviewen. Bekijk de reportage hier onder.

Lees het artikel van RTV Oost HIER.

Het ambacht olieslaan bestaat al lang, het eerste gilde voor molenaars en olieslagers is al vóór 1629 opgericht. Oliemolens waren destijds industriemolens, in bijna 1000 oliemolens verwerkten olieslagers jaarlijks 100 à 200 ton zaden. Men werkte in het seizoen dag en nacht in shifts van soms wel 16 uren. Er werd zowel zaad van vlas-(lijn-), kool-, raap- en hennepzaad vermalen en geperst als van onder andere beuken- en walnoten.

Vanaf 1850 ging men olie produceren in fabrieken waarin stoommachines hydraulische persen aandreven. Zo verdween het ambacht bijna volledig. Dankzij individuen, maatschappelijke organisaties en overheden zijn er zowel oliemolens als kennis en vaardigheden rond het ambacht behouden gebleven.

Vandaag de dag wordt het ambacht op dezelfde wijze als vroeger door enthousiaste vrijwilligers beoefend. Wel is er tegenwoordig meer aandacht voor veiligheidseisen en gehoorbescherming, vroeger werden de olieslagers nogal eens ‘lawaaidoof’.

Lees meer

Het Proces

Het proces van olieslaan begint met grondstoffen als vlaszaad, lijnzaad of noten, en met een oliemolen die in beweging komt. Wordt de molen door wind aangedreven, dan draait de molenaar deze aan, betreft het een watermolen dan doet de olieslager dat zelf. Hiermee komen twee grote ronde stenen in de molen, de kantstenen, in beweging die over een metalen plateau rollen. Daaronder maalt de olieslager de gekozen grondstof fijn totdat er meel over blijft. Dit meel wordt op een verwarmde plaat tot ongeveer 50 graden opgewarmd en rond gemixt. Door de warmte kan de olie uit het meel vrijkomen. Het warme meel wordt vervolgens in zakken gestort die tussen persmatten worden geplaatst en op deze volle zakken oefent men druk uit met behulp van heipalen en wiggen. Zo komt er olie tevoorschijn en kan deze worden opgevangen. In de uitgeperste zakken blijft het restproduct over: de ‘koeken’. Deze worden ofwel direct gedroogd tot veevoer, of ze worden opnieuw tot meel gestampt en geperst. Ook hier is het eindproduct een koek.

Olieslaan in een water- of windmolen is een duurzaam ambacht. De olie en restproducten worden op vrijwel energie neutrale wijze geproduceerd en er blijft geen afval over.

De olie is inzetbaar als basis voor zeep en verf. Innovatieve producten die uit de olie voortkomen zijn natuleum, een milieuvriendelijk carboleum, en hardhoutolie.

Sommige molens produceren de lijnolie dusdanig dat deze ook voor menselijke consumptie geschikt is.

Beoefenaars en betrokkenen

Tegenwoordig is er een groep vrijwillige olieslagers die in de nog 19 operationele wind- en watermolens in Nederland olieslaan. De vrijwillige olieslagers ervoor dat het ambacht in stand wordt gehouden en wordt doorgegeven aan een nieuwe generatie. Als er olie wordt geslagen is publiek van harte welkom. Ze kan een rondleiding krijgen waarbij een vrijwilliger het proces van olieslaan toelicht.

Elke oliemolen heeft zijn eigen interne opleiding, die redelijk vlot is te volgen. De vrijwillige olieslagers waarderen het ambacht onder andere omdat het plaatsvindt in een monument – een historische molen in beweging – en omdat je in één middag van grondstof tot product komt: aan het einde van een shift is er olie en/of lijnoliekoeken/lijnmeel.

De voordracht is gedaan door betrokken vrijwilligers van de Olie- en korenmolen Woldzigt, Noordmolen Twickel en Oliemolen Eerbeek.

Olieslaan - Immaterieel Erfgoed Nederland

Bezoek de  oliemolens van Nederland

In Nederland zijn nog 20 oliemolens in werking die soms door beroepsmolenaars, maar veelal door vrijwilligers in stand en beheerd worden. De opgenomen wind- en watermolens in deze website vindt je de gelijknamige items in het menu boven aan de website.

Kom eens bij de molens kijken en laat je verbazen over de vaak prachtige omgeving, de bouw, de techniek en het verhaal van de molenaars en olieslagers over hun molen en eeuwen oude beroep.

Bijschrijving in de inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland

Op 5 december 2017 was het feest voor de Nederlandse molenaars. Het oude ambacht van molenaar is door UNESCO erkend als Cultureel Immaterieel Erfgoed. Een erkenning voor een oud ambacht met een mooie toekomst. Kijk hiervoor op de pagina UNESCO.

Op 6 december 2023 is aan de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland Olieslaan bijgeschreven. In de Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland zijn na deze nieuw bijschrijving meer dan 200 vormen van immaterieel erfgoed bijgeschreven waaronder ambachten, feesten en sociale praktijken. Bijschrijving in de Inventaris is een middel om de beoefenaars te helpen bij het levend houden van hun immaterieel erfgoed. Met de bijschrijving in de Inventaris laten zij zien dat ze bezig zijn met de borging van hun immaterieel erfgoed en werken ze aan de zichtbaarheid ervan.

Drie bedrijfsgangen

Olie kan worden geslagen uit vlas-, lijn-, kool-, raap- en hennepzaad en geperst uit onder andere beuken- en walnoten. Dit gebeurt in de volgende drie bedrijfsgangen.

Oliemolens.nl - Kollergang

De eerste bedrijfsgang

De eerste bedrijfsgang is het kneuzen van het zaad, dit gebeurt op de kollergang. De kollerstenen (kantstenen) kneuzen het zaad tot meel. De strijker strijkt het weg spattende zaad weer onder de kollerstenen. Is het zaad voldoende gekneusd, dan laat de olieslager de afloper zakken en opent hij de schuif, waarmee het meel in de meelbak valt.

Oliemolens.nl - Vuister

De tweede bedrijfsgang

De tweede bedrijfsgang is het verwarmen van het zaadmeel. Het verwarmen gebeurt op de vuister. Dit is een uit steen opgebouwde vuurhaard afgedekt met een stalen plaat. Hierop ligt een bodemloze pan waarin het zaadmeel wordt verwarmd tot circa 40 graden. Indien olie wordt geslagen dat niet geschikt is voor consumptie kan dit ook tot circa 80 graden. Als het zaadmeel is opgewarmd schuift de olieslager de pan met de inhoud over de trechters, waarna het zaadmeel in de twee opgehangen buulen (zakken) valt.

Oliemolens.nl - Slagbank

Hier onder wordt in een schets toegelicht hoe de slagbank van een oliemolen werkt.

Oliemolens.nl - Slagbank

De derde bedrijfsgang

De derde bedrijfsgang is het slaan van olie. Dit olie slaan vindt plaats op de persbank (slagbank). De buulen worden hier tussen een persplank gelegd en daarna in de persbank geplaatst. Door middel van een vallende slaghei wordt de slagbeitel naar beneden geslagen en wordt in de slagbank gedreven. Hierdoor komt er druk op het zaadmeel. Dit wordt vloeibaar waardoor de olie uit de buul wordt geperst en in bakken wordt opgevangen.

Oliemolens.nl - Lijnzaadolie

Het eindproduct

De olie bevat altijd stof uit het basisproduct. De olie wordt in vaten opgeslagen om te laten bezinken. Dit duurt enkele weken. Daarna wordt de olie afgetapt boven het bezinksel, met als resultaat heldere olie zoals hier boven is afgebeeld. In dit geval lijnzaadolie.

Indien olie bij voorkeur donker wordt bewaard zoals in een kast, kan het jaren bewaard worden zonder dat er bederf optreed. Lijnzaadolie voor consumptie kan op deze manier meer dan 10 jaar worden bewaard.